Paslanmaz Çalışma Tezgahı Modelleri ve Ölçüleri
Paslanmaz çalışma tezgahı, endüstriyel mutfağın üzerinde iş yapılan temel yüzeyidir. Hazırlık, porsiyonlama, servis öncesi dizim ve bulaşık çıkışı gibi işlerin hepsi bu tezgahların üzerinde yürür. Katalogda 100 cm ile 240 cm arası uzunluklarda, 60 ve 70 cm derinliklerde, altı açık ve altı dolaplı modeller bulunur.
Seçimi belirleyen beş şey var: uzunluk, derinlik, altının açık mı dolaplı mı olduğu, çelik sınıfı ve saç kalınlığı, bir de ayak yapısı. Aşağıda beşi de katalogdaki gerçek ölçü ve değerlerle açıklanıyor.
Uzunluk: kaç santim tezgah gerekiyor?
Tezgah uzunluğu, aynı anda kaç kişinin çalışabileceğini belirler. Pratik ölçüt şudur: bir kişinin rahat çalışması için yaklaşık 80-100 cm net yüzey gerekir. Buna göre 120 cm tek kişilik, 190-200 cm iki kişilik, 240 cm üç kişilik bir hazırlık hattı demektir.
Katalogda iki ayrı seri vardır. Demasan DÇT serisi dört ölçüde gelir: 120 cm, 140 cm, 160 cm ve 190 cm, hepsi 60 cm derinlik ve 85 cm yükseklikte.
Kuzhine serisi ise 100 cm'den 240 cm'ye kadar 20 cm'lik kademelerle sekiz ayrı uzunluk sunar: 100, 120, 140, 160, 180, 200, 220 ve 240 cm. Mevcut mutfak hattınıza santim bazında oturtmanız gerektiğinde bu ara kademeler işe yarar. Örnek olarak 100x60 cm açık modelden 240x60 cm açık modele kadar bütün kademeler kataloğda yer alır.
Kuzhine serisinin ölçü matrisi şöyledir — sekiz uzunluğun her biri iki derinlikte, iki de gövde tipinde bulunur:
Toplamda 8 uzunluk x 2 derinlik x 2 gövde = 32 ayrı yapılandırma demektir. Yükseklik hepsinde 850 mm'dir.
Derinlik: 60 cm mi, 70 cm mi?
Kuzhine serisinin her uzunluğu iki derinlikte üretilir ve bu, göründüğünden önemli bir karardır.
- 60 cm derinlik: dar mutfaklarda ve koridor tipi yerleşimde tercih edilir. Karşılıklı iki sıra tezgah kurulduğunda aradaki geçiş payını korumaya yardım eder. Örnek: 200x60 cm.
- 70 cm derinlik: üzerine ekipman konacak hatlarda seçilir. Mikser, terazi, kesme tahtası ve kap aynı anda tezgahta duracaksa 10 cm'lik fark belirgin biçimde hissedilir. Örnek: 100x70 cm ve 240x70 cm.
Bir uyarı: tezgahın arkasına duvar geliyorsa, su ve elektrik tesisatı için birkaç santim pay bırakmak gerekir. Duvara tam dayalı planladığınız 70 cm'lik bir tezgah, tesisat payıyla birlikte 75 cm yer kaplayabilir.
Altı açık mı, dolaplı mı?
Aynı ölçüdeki tezgah iki farklı gövdeyle sunulur ve seçim mutfağın çalışma düzenine bağlıdır.
Açık modellerde tezgahın altı boştur. Tabure, kova, seyyar dolap veya GN küvet arabası altına sürülebilir; temizlik sırasında zemin tamamen görünür. Esneklik isteyen hatlarda tercih edilir.
Dolaplı modellerde alt gövde kapaklarla kapatılmıştır. Malzeme tozdan ve sıçramadan korunur, içerisi dışarıdan görünmez. Denetime giren ve düzenli görünüm isteyen mutfaklarda tercih edilir.
Farkı ağırlıkta somut olarak görmek mümkün: aynı 100x60x85 cm ölçüde açık model 21 kg iken dolaplı model 38 kg'dır. Yani gövde kapatıldığında ağırlık neredeyse iki katına çıkar. Bu, hem taşıma hem de zemin planlaması açısından dikkate alınmalıdır. Dolaplı seride de bütün ölçüler mevcuttur: 200x60 cm, 240x60 cm, 100x70 cm ve 240x70 cm dahil.
Çelik sınıfı ve saç kalınlığı
Paslanmaz tezgahta fiyat farkını yaratan asıl unsur ölçü değil, malzemedir. Kuzhine serisinin ürün sayfalarında bu değerler açıkça belirtilir:
| Bölüm | Malzeme |
|---|
| Üst tabla | 1 mm, 430 kalite krom saç |
| Gövde ve diğer bölümler | 0,80 mm, 430 kalite krom saç |
| Ayaklar | 40x40x1,2 mm, 430 kalite profil |
Üst tablanın gövdeden kalın olması tesadüf değildir: yük, darbe ve kesme işlemi hep üst yüzeye biner. 1 mm'lik tabla, üzerine ağır tencere konulduğunda çökme yapmaz. Daha ince tablalı ekonomik tezgahlarda zamanla göbek çökmesi görülür.
Çelik sınıfı konusunda bilinmesi gereken şudur: AISI 430 manyetik, ekonomik ve kuru ile az asitli kullanımda sorunsuz bir sınıftır. AISI 304 ise korozyona daha dayanıklıdır ve tuz, limon, sirke, salamura gibi maddelerle sürekli temas eden yüzeylerde tercih edilir. Demasan DÇT serisi ürün sayfalarında gövde "paslanmaz çelikten imal" olarak belirtilir; sınıfın sizin için belirleyici olduğu bir kullanım varsa sipariş öncesinde teyit isteyin.
Ayaklar, yükseklik ve dengeleme
Katalogdaki tezgahların standart yüksekliği 85 cm'dir. Bu ölçü, ayakta çalışan bir kişinin bileğini bükmeden iş görebileceği ergonomik yüksekliktir ve endüstriyel mutfakta hemen her ekipmanla aynı hizayı tutturur; tezgahlar yan yana dizildiğinde kesintisiz bir çalışma yüzeyi oluşur.
Ayaklar 40x40 mm profil ve rotil tiptir. Rotil ayak, ucundaki vida sayesinde tek tek yükseltilip alçaltılabilir. Bu, endüstriyel mutfakta pratikte zorunlu bir özelliktir: zeminler su tahliyesi için çoğunlukla hafif eğimlidir, süzgece doğru meyil verilir. Sabit ayaklı bir tezgah böyle bir zeminde sallanır; rotil ayak her köşeyi ayrı ayarlayarak tablayı teraziye getirir.
Çekmece ve alt ünite ilaveleri
Tezgah hattı kurulduktan sonra depolama ihtiyacı ortaya çıkarsa, gövdeyi değiştirmeden ekleme yapılabilir. Blok çekmece ilavesi (450x500x500 mm) mevcut tezgahın altına monte edilir. Bağımsız duracak bir ünite isteniyorsa blok çekmece ünitesi (450x600x850 mm) tezgah yüksekliğinde ayrı bir modül olarak hatta katılır.
Kapalı alt hacim isteyenler için Empero alt dolap kapaklı (705x690x782 mm) ve 890x770x805 mm modelleri de kataloğda yer alır.
Tezgah hattını mutfağa yerleştirmek
Tezgah seçimi tek başına yeterli değil; hattın mutfakta nasıl durduğu günlük verimi belirler. Üç temel yerleşim vardır.
Duvara dayalı tek sıra en yaygın düzendir. Tezgah arkası duvara gelir, personel tek yönde çalışır. Dar mutfaklarda 60 cm derinlik bu düzende yeterlidir. Duvar ile tabla arasında tesisat için birkaç santim pay bırakmayı unutmayın.
Karşılıklı iki sıra daha yoğun mutfaklarda kurulur. Burada kritik ölçü tezgah değil, aradaki geçiş payıdır: iki kişinin sırt sırta geçebilmesi için sıralar arasında en az 110-120 cm boşluk kalmalıdır. Bu payı sıkıştırmak pahasına derinliği 70 cm'ye çıkarmak, pratikte mutfağı yavaşlatır.
Ada düzeni ise tezgahın ortada, dört tarafı açık durmasıdır. Birden fazla kişinin aynı yüzeyi paylaştığı hazırlık istasyonlarında kullanılır. Ada düzeninde tezgahın altı görünür kaldığı için açık modeller yerine dolaplı modeller tercih edilir.
Her üç düzende de tezgahları yan yana dizerken aynı yükseklikte (85 cm) kalmaları önemlidir; aksi halde yüzeyler arasında sıvı biriken kademeler oluşur.
Paslanmaz tezgah bakımı
Paslanmaz çelik "paslanmaz" adını, yüzeyinde kendiliğinden oluşan ince bir koruyucu tabakadan alır. Bu tabaka zarar görmediği sürece yüzey korunur; zarar gördüğünde ise 430 kalite çelikte noktasal paslanma başlayabilir. Pratikte dikkat edilmesi gereken birkaç nokta var:
- Klor içeren ürün kullanmayın. Çamaşır suyu ve klorlu dezenfektanlar koruyucu tabakayı bozar. Kullanılması gerekiyorsa hemen ardından bol suyla durulanmalıdır.
- Tel fırça ve aşındırıcı sünger kullanmayın. Yüzeyi çizer; çizik hem kir tutar hem korozyon başlangıç noktası olur.
- Tuz ve asidi yüzeyde bekletmeyin. Salamura, limon suyu ve sirke gibi maddeler uzun temasta iz bırakır.
- Yüzey deseni yönünde silin. Paslanmaz saçın ince bir yönlenmesi vardır; o yönde silmek hem daha iyi temizler hem iz bırakmaz.
- Kuru bırakın. Özellikle sert sulu bölgelerde üzerinde kalan su kireç lekesi yapar.
Doğrudan üzerinde kesme yapmak da bakım açısından önerilmez: bıçak hem yüzeyi çizer hem kendi ağzını körletir. Kesme işi yapılacak istasyonlarda polietilen tezgah veya kesme tahtası kullanılmalıdır.
Satın almadan önce kontrol listesi
- Net boşluğu ölçün: duvardan duvara değil, tesisat ve süpürgelik payı düşülmüş net ölçüyü alın.
- Kaç kişi çalışacak: kişi başına 80-100 cm net yüzey hesaplayın.
- Derinlik kararı: tezgah üstünde sürekli ekipman duracaksa 70 cm seçin.
- Alt hacim: altına araba sürülecekse açık, malzeme saklanacaksa dolaplı model alın.
- Çelik sınıfı: asitli ve tuzlu ürünlerle sürekli temas varsa sınıfı sipariş öncesi teyit edin.
- Zemin eğimi: rotil ayak şart; sabit ayaklı tezgah eğimli zeminde sallanır.
- Kapı genişliği: 200 cm ve üzeri tezgahlar tek parçadır, mutfağa giriş yolunu önceden ölçün.
- Hat bütünlüğü: yan yana gelecek tüm ekipmanların yüksekliği 85 cm olsun, yüzey kesintisiz kalsın.
Sık sorulan sorular
Paslanmaz çalışma tezgahı standart ölçüleri nedir?
Katalogdaki standart yükseklik 85 cm, derinlik 60 veya 70 cm'dir. Uzunluk 100 cm'den 240 cm'ye kadar 20 cm'lik kademelerle değişir; Demasan DÇT serisinde 120, 140, 160 ve 190 cm ölçüleri bulunur.
430 kalite ile 304 kalite arasındaki fark nedir?
AISI 430 ekonomik ve manyetik bir sınıftır, kuru ve az asitli kullanımda sorun çıkarmaz. AISI 304 korozyona daha dayanıklıdır; tuz, limon, sirke ve salamura gibi maddelerle sürekli temas eden yüzeylerde tercih edilir.
Tezgah derinliği 60 cm yeterli olur mu?
Yalnızca hazırlık yapılacaksa yeterlidir. Ancak tezgah üzerinde sürekli duracak ekipman (mikser, terazi, kesme tahtası) varsa 70 cm derinlik belirgin rahatlık sağlar.
Altı açık tezgah mı, dolaplı tezgah mı daha iyi?
İkisi farklı işe yarar. Açık model altına araba veya kova sürmeye izin verir ve zemin temizliğini kolaylaştırır. Dolaplı model malzemeyi tozdan korur ve düzenli görünüm sağlar. Aynı ölçüde dolaplı model yaklaşık iki kat ağırdır.
Rotil ayak ne demek?
Ucundaki vida ile yüksekliği tek tek ayarlanabilen ayaktır. Endüstriyel mutfak zeminleri su tahliyesi için eğimli olduğundan, tablayı teraziye getirmek için gereklidir.
Krom tezgah ile paslanmaz tezgah aynı şey mi?
Pratikte aynı ürün kastedilir. Sektörde "krom tezgah", "krom çelik tezgah" ve "paslanmaz tezgah" birbirinin yerine kullanılır; hepsi paslanmaz çelikten üretilmiş çalışma tezgahını anlatır. Katalogda da ürünler "krom saç" ifadesiyle tanımlanır. Ayrım isimde değil, çelik sınıfında (430 veya 304) ve saç kalınlığındadır.
Paslanmaz tezgah ne kadar yük taşır?
Taşıma kapasitesini belirleyen şey üst tablanın kalınlığı ve ayak profilidir. Katalogdaki Kuzhine serisinde üst tabla 1 mm, ayaklar 40x40x1,2 mm profildir; normal mutfak kullanımında tencere, kazan ve set üstü ekipman yükünü karşılar. Çok ağır bir ekipman (örneğin büyük hamur karıştırıcı) konacaksa, tezgah yerine o ekipmanın kendi standını kullanmak doğrusudur.
Özel ölçü tezgah yaptırılabilir mi?
Katalogdaki seriler 20 cm'lik kademelerle 100-240 cm arasını kapsar ve çoğu mutfak planı bu kademelere oturur. Standart kademelerin tutmadığı bir boşluk varsa özel ölçü talebinizi iletin; ölçü, derinlik ve gövde tipini birlikte belirtmek gerekir.
Tezgahlar yan yana birleştirilebilir mi?
Evet. Tümü 85 cm yüksekliktedir, yan yana dizildiğinde aynı hizada kesintisiz bir çalışma yüzeyi oluşur. Uzun hatlarda tek parça yerine iki tezgah kullanmak taşıma ve mutfağa giriş açısından da kolaylık sağlar.
İlgili kategoriler